Czarny z Czarnoboru

Czarny z Czarnoboru

   Nie ma chyba nikogo, kto nie znałby bociana. Pamiętamy go z dzieciństwa - z bajek i opowiadań. Z utęsknieniem wypatrujemy jego charakterystycznej sylwetki, zwiastującej nadejście wiosny. Ten czerwono nogi i czerwono dzioby ptak o biało-czarnych skrzydłach już od czasów starożytnych otaczany był powszechną sympatią. Starożytni Rzymianie, na przykład, stawiali go za wzór ustanawiając bocianie prawo (lex ciconaria), które zobowiązywało dzieci do utrzymywania starych, będących w potrzebie rodziców – tak, jak to czynią właśnie bociany. Ludzie są dumni, gdy bociany budują swoje gniazda w ich obejściach. Niektórzy ornitolodzy uważają, że liczba populacji bociana białego jest w Polsce najliczniejsza. Okazuje się jednak, że bocian bywa czarny i że ma swoje gniazda również na Pomorzu.

   Bocian czarny (Ciconia nigra), zwany również hajstrą, w porównaniu do swojego białego kuzyna występuje stosunkowo rzadko. W Polsce istnieje zaledwie kilkaset zarejestrowanych gniazd, rozproszonych po całym kraju i objętych ścisłą ochroną. Na Pomorzu Środkowym jest ich zaledwie kilkanaście. W odróżnieniu od bociana białego – hajstra zamieszkuje lasy obfitujące w strumienie, bagna i jeziora i trzyma się z dala od osiedli człowieka. Jego upierzenie, z wyjątkiem piersi i brzucha, gdzie jest białe (!) – jest czarne z metalicznym, zielonkawym połyskiem.

   Na gniazdo bociana czarnego trafiłem w jednym z leśnictw Nadleśnictwa Czarnobór. Niestety, dokładnej lokalizacji gniazda, ze względu na dobro bocianiej rodziny i zgodnie z ustawą o ochronie przyrody - nie podamy. Te rzadkie ptaki zbudowały je na potężnym, rozłożystym dębie, rosnącym na skraju niewielkiego bagienka. Podobno istnieje w tym miejscu już ponad 50 lat ! Być może dlatego, że informacja o nim jest przez leśników  trzymana w tajemnicy i to trzymana dobrze, gdyż kilku mieszkających w pobliżu gospodarzy, zapytanych przeze mnie o bociana czarnego nie wiedziało nic na temat jego gniazda w najbliższej okolicy.

   Czarnoborska para „murzynów” - to dorodne, ważące „na oko” ok. 3-5 kg ptaki o rozpiętości skrzydeł dobrze przekraczającej 1 metr ! Podobnie jak inne bociany czarne zazdrośnie strzegą swego terytorium gniazdowego i żerowiskowego, wyprowadzając każdego roku parę młodych. Każdego roku też, na przełomie września i października odlatują na zimowisko do środkowych i południowych części Afryki, by wiosną powrócić do swych polskich gniazd.

   Nie dziwmy się więc, gdy spotkamy gdzieś na skraju gęstego lasu dużego ptaka, będącego „negatywem” znanego nam bociana, bo bocian bywa czarny.

 

                                                                                J. R.

wszystkie prawa zastrzeżone Janusz Rautszko © 2011r.
wykonanie i administracja SPDesign.eu